Leiga hækkar þrefalt hraðar en íbúðaverð — og íbúðaverð lækkar að raunvirði

Ný gögn Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar (HMS) sýna að leiguverð á höfuðborgarsvæðinu hefur hækkað um 5,70% á síðustu tólf mánuðum. Þetta er meira en þrefalt hraðar en íbúðaverð, sem hækkaði aðeins um 1,80%. Þegar verðbólga er tekin með í reikninginn er íbúðaverð í raun að lækka.

Íbúðaverð lækkar að raunvirði

Verðbólga mældist 5,2% í júní. Þetta þýðir að leiguverð hækkaði um 0,5% umfram verðbólgu og hélt þannig rétt í við, á meðan íbúðaverð dróst aftur úr um 3,4% að raunvirði. Kaupendur greiða því, mælt í raunvirði, minna fyrir fasteignir í dag en fyrir ári síðan.

Þriggja ára gliðnun

Frá því vísitala leiguverðs hófst í maí 2023 hefur leiga hækkað um 29,8% en íbúðaverð aðeins um 17,1% á sama tímabili. Munurinn, 12,7 prósentustig, sést skýrt á grafinu hér að ofan þar sem bláa línan fyrir leigu dregur jafnt og þétt fram úr þeirri appelsínugulu fyrir íbúðaverð.

Jafnvægið að snúast við

HMS bendir á að leiga sem hlutfall af íbúðaverði sé enn lág í sögulegu samhengi. Hlutfallið lækkaði mikið á árunum 2020 til 2022 þegar skarpar vaxtalækkanir keyrðu íbúðaverð upp og létu leigu líta ódýrt út. Frá miðju ári 2022 hefur það snúist við: háir vextir halda aftur af íbúðaverði á meðan leiga heldur áfram að hækka. Leiga sem hlutfall af íbúðaverði hefur hækkað um tæp 11% á þremur árum.

Fyrir þá sem velta fyrir sér hvort borgi sig að kaupa eða leigja þýðir þetta að kaup verða hlutfallslega hagstæðari með hverjum mánuðinum, þótt háir vextir vegi þar á móti.

Landsbyggðin fram úr höfuðborginni

Gögnin fela í sér mynstur sem fer sjaldan hátt: íbúðaverð á landsbyggðinni hækkaði um 3,61% síðasta árið, um þrefalt meira en á höfuðborgarsvæðinu þar sem hækkunin var 1,18%. Innan höfuðborgarsvæðisins hækkaði verð á sérbýli, um 1,51%, einnig umfram fjölbýli, þar sem hækkunin var 0,92%.

Reiknaðu sjálf/ur: Leiga eða kaup? · Verð/leigu-hlutfall · Húsnæðislánareiknivél

→ Tilkynning HMS

Greining braggi.is byggð á vísitölugögnum HMS. Heimild: HMS.