Virðisrýrnun byggingarlána Landsbankans tvöfaldast — „blikur á lofti“ á markaði

Erfið staða á byggingarmarkaði er farin að birtast með skýrum hætti í bókum Landsbankans, eins stærsta lánveitanda greinarinnar. Virðisrýrnun útlána til fyrirtækja í byggingarstarfsemi meira en tvöfaldaðist á fyrri helmingi ársins og lán í alvarlegustu áhættuflokkun bankans margfölduðust.

Lilja Björk Einarsdóttir, bankastjóri Landsbankans, segir blikur á lofti í byggingarstarfsemi og telur erfitt að sjá að ástandið batni að ráði meðan vaxtastig helst hátt. „Landsbankinn er stór lánveitandi á byggingarmarkaði og þar eru blikur á lofti sem endurspeglast t.d. í aukinni virðisrýrnun í uppgjöri bankans. Það er erfitt að sjá að ástandið geti lagast fyrr en vextir lækka,“ segir hún í tilefni af hálfsársuppgjöri bankans. Hún bætir við að til lengri tíma þurfi að draga úr flóknum kvöðum og álögum sem auki kostnað við byggingu nýrra fasteigna.

Meira en tvöföldun á sex mánuðum

Virðisrýrnun vegna lána til fyrirtækja í byggingarstarfsemi nam rúmum þremur milljörðum króna í lok júní, samanborið við 1,5 milljarða um áramót — aukning um tæplega 1,6 milljarða og meira en tvöföldun á hálfu ári. Virðisrýrnunin endurspeglar mat bankans á væntu útlánatapi en felur ekki í sér að samsvarandi endanlegt tap hafi þegar orðið.

Lán í greiðslufalli tólffölduðust

Af 252,8 milljarða króna lánasafni greinarinnar voru 220,5 milljarðar í áhættustigi 1 í lok júní. Útlán í áhættustigi 3 — þar sem orðið hefur greiðslufall eða önnur merki um verulega skerðingu útlánagæða — jukust úr aðeins 752 milljónum króna um áramót í tæpa níu milljarða. Lán í áhættustigi 2, þar sem útlánaáhætta hefur aukist verulega án þess að lántaki sé endilega í vanskilum, fóru úr 18,5 milljörðum í 22,9 milljarða.

Skammtímavanskil aukast — en langvarandi vanskil ekki enn

Lán í einhverjum vanskilum námu samtals um fjórum milljörðum króna í lok júní, samanborið við tæplega 1,5 milljarða um áramót, og var aukningin að mestu í skammtímavanskilum. Lán í eins til fimm daga vanskilum jukust úr 952 milljónum í 2,3 milljarða og lán í sex til 30 daga vanskilum úr 313 milljónum í 1,5 milljarða. Lán í meira en 90 daga vanskilum námu hins vegar aðeins 135 milljónum og höfðu lækkað lítillega frá áramótum. Þróunin bendir því ekki til mikillar aukningar á langvarandi vanskilum enn sem komið er.

Lánasafnið komið í 250 milljarða — en veðstaða sögð góð

Bókfært brúttóvirði útlána til byggingarstarfsemi nam 252,8 milljörðum króna í lok júní, borið saman við 194,8 milljarða um áramót. Stór hluti aukningarinnar skýrist þó af breyttri flokkun: 31 milljarður sem áður taldist til fasteignafélaga var færður undir byggingarstarfsemi. Að þeirri endurflokkun frátalinni jókst staðan um 27 milljarða króna.

Landsbankinn segir veðstöðu safnsins almennt góða. Um 65% lánanna voru með veðhlutfall undir 75% og hlutfall lána með veðhlutfall yfir 100% hafði lækkað úr 4,7% um áramót í 3,1%. Stærsti hluti veðanna var vegna íbúðarhúsnæðis í byggingu, sem nam 143 milljörðum króna í lok júní samanborið við 108 milljarða um áramót.

Tengt: Húsnæðislánareiknivél · Verðbólga í júlí

→ Lesa á vb.is

Heimild: Viðskiptablaðið (vb.is). Tölur úr hálfsársuppgjöri Landsbankans.