Bílastæðareglur Reykjavíkur: Skref í rétta átt, en langt frá því að leysa undirliggjandi vanda

Nýjar reglur Reykjavíkurborgar um fjölda bíla- og hjólastæða við nýbyggingar og endurnýjun, sem samþykktar voru nýverið, eru skref í rétta átt. Fyrir það ber að þakka. En það er ekki nóg, langt því frá. Þótt viðmiðin hafi verið hækkuð frá eldri reglum, er byggingariðnaðurinn áfram þeirrar skoðunar að þær nái ekki að mæta raunverulegri þörf fyrir bílastæði í borginni. Við höfum lengi bent á að bílastæðaskortur er ein helsta hindrunin í vegi fyrir hagkvæmri uppbyggingu og þjónustu við íbúa, og því miður virðist þessi uppfærsla ekki ætla að breyta því í grundvallaratriðum.

Jákvæð þróun á yfirborðinu – en hvað með raunveruleikann?

Markmið reglnanna, sem er að stuðla að hagkvæmri uppbyggingu bílastæða og að fjöldi stæða taki mið af raunverulegri þörf, er lofsvert. Það er jákvætt að viðmið fyrir íbúðarhúsnæði verði rýmkuð um allt að 0,5 bílastæði á íbúð. Í dæmum um 100 íbúða uppbyggingu gæti heildarfjöldi bílastæða aukist umtalsvert, en það er nauðsynlegt að skoða þessar tölur í stærra samhengi.

Íslenskur veruleiki er sá að meirihluti landsmanna reiðir sig á einkabíl sinn til ferða sinna. Almenningssamgöngur á Íslandi, og sérstaklega í Reykjavík, eru enn langt frá því að vera nægilega öflugar til að þjóna sem raunhæfur kostur fyrir stóran hluta íbúa. Þrátt fyrir fögur loforð og áætlanir er þróun þeirra hæg og dreifikerfið ófullkomið. Þetta þýðir að Nýjar íbúðir, sérstaklega á svæðum þar sem almenningssamgöngur eru takmarkaðar, þurfa einfaldlega fleiri bílastæði en þessar nýju reglur virðast ætla að leyfa.

Takmörkuð rýmkun á svæði II – enn of lítið?

Breytingarnar snúa aðallega að viðmiðum og hámarki bílastæða við íbúðarhúsnæði, og sérstaklega er lögð áhersla á rýmkun á svæði II. Það er skiljanlegt að borgin skipti svæðum upp, en jafnvel á svæði II, sem oft er lengra frá miðbænum og þjónustu og þar sem bílaburður er enn mikilvægari, er spurning hvort hækkun um 0,5 stæði dugi til að mæta eftirspurn. Fjölskyldur eiga gjarnan fleiri en einn bíl, og eftirspurn eftir bílastæðum hefur stöðugt verið vanmetin í skipulagi borgarinnar.

Við sjáum þetta ítrekað: Nýjar byggingar rísa, íbúðir seljast, en fljótlega kvarta íbúar yfir skorti á stæðum. Þetta leiðir til þess að bílar fylla götur og opin svæði í nágrenninu, sem skapar óþægindi, öryggisáhættu og minnkar lífsgæði. Það er engum til hagsbóta.

Samgöngumat – tækifæri til að bæta, eða enn frekari takmarkana?

Reglurnar gera ráð fyrir að í vissum tilvikum, til dæmis vegna stærðar eða blandaðrar landnotkunar, skuli framkvæma samgöngumat. Þetta mat getur leitt til þess að fjöldi stæða verði endurmetinn, jafnvel fækkað. Þótt sveigjanleiki sé mikilvægur, er það áhyggjuefni að áherslan virðist áfram vera á fækkun bílastæða, sérstaklega á svæðum þar sem almenningssamgöngur eru taldar "góðar". Þetta getur leitt til þess að raunveruleg þörf sé vanmetin og íbúar sitji uppi með sárt ennið.

Fagið þarf á reglugerðum að halda sem byggja á raunsærri greiningu á bílaeign og bílanotkun Íslendinga, ekki á hugsjónum um hvernig borgin ætti að virka í framtíðinni. Við þurfum að byggja fyrir nútíðina á meðan við horfum til framtíðar. Kostnaður við neðanjarðar bílastæði er hár og hefur áhrif á íbúðaverð, en það er kostnaður sem þarf að mæta ef við viljum forðast enn meiri vandamál síðar meir.

Horft til framtíðar

Þótt uppfærðar reglur Reykjavíkurborgar séu lítilsvægilegt skref í rétta átt, eru þær hvergi nærri nægilegar til að leysa undirliggjandi vandamál bílastæðaskorts í borginni. Við hjá Braggi.is og byggingariðnaðurinn í heild sinni hvetjum borgaryfirvöld til að halda áfram að endurskoða þessar reglur með mun raunsærri hætti. Við verðum að tryggja að Nýjar byggingar geti boðið upp á nægjanlegan fjölda bílastæða til að þjóna íbúum sínum og gestum. Að öðrum kosti munum við sjá áframhaldandi bílastæðakreppu, sem hefur neikvæð áhrif á lífsgæði, umferðarflæði og verðmæti fasteigna.

Sjá nánar: reykjavik.is