Úrskurður Samkeppniseftirlitsins felldur úr gildi

Mikilvægur áfangi hefur náðst í máli sem varðar sölu Landsvirkjunar á raforku til flutningstapa Landsnets, en Áfrýjunarnefnd samkeppnismála hefur í dag fellt úr gildi ákvörðun Samkeppniseftirlitsins. Málið hefur vakið athygli í orkugeiranum og varðar framtíðarstarfsemi og fjárhagslegan stöðugleika Landsvirkjunar, sem er einn af hornsteinum íslenskrar orkuframleiðslu og lykilaðili í stórfelldum innviðaframkvæmdum hér á landi.

Landsvirkjun skaut ákvörðun Samkeppniseftirlitsins, sem fól í sér 1,4 milljarða króna sektargreiðslu, til áfrýjunarnefndarinnar fyrir rúmu ári. Fyrirtækið var ósammála niðurstöðu eftirlitsins og þeirri markaðsskilgreiningu sem hún byggðist á. Nú hefur áfrýjunarnefndin vísað málinu til nýrrar meðferðar og ákvörðunar hjá Samkeppniseftirlitinu.

Í úrskurðinum er staðfest að verulegir annmarkar voru á rannsókn Samkeppniseftirlitsins. Markaðir voru ekki skilgreindir með fullnægjandi hætti og ekki var gerð viðhlítandi rannsókn á hugsanlegum samkeppnishamlandi áhrifum ætlaðs verðþrýstings. Í úrskurðinum segir að málið hafi ekki verið að fullu upplýst þegar hin kærða ákvörðun var tekin og að málsmeðferð Samkeppniseftirlitsins hafi ekki uppfyllt kröfur rannsóknarreglu 10. gr. stjórnsýslulaga. Þessir annmarkar eru taldir verulegir og af því tagi að þeir geti haft áhrif á efnisúrlausn málsins.

Úrskurðurinn undirstrikar nauðsyn þess að reglur og markaðsskilgreiningar séu skýrar og fyrirsjáanlegar áður en íþyngjandi viðurlögum er beitt. Landsvirkjun hefur ávallt haldið því fram að aukinn markaðshlutdeild hafi ekki verið markmið þátttöku fyrirtækisins í útboðum Landsnets. Þvert á móti hafi þátttakan miðað að því að tryggja nægt framboð raforku til flutningstapa og þar með raforkuöryggi, sem er grundvallaratriði í rekstri landsins. Þetta er mikilvægur sigur fyrir Landsvirkjun og undirstrikar mikilvægi vandaðrar málsmeðferðar og skýrra reglna í samkeppnismálum.

Nú er það í höndum Samkeppniseftirlitsins að taka ákvörðun um framhald málsins. Orkugeirinn mun án efa fylgjast grannt með framvindu þess. Nánar má lesa um sjónarmið Landsvirkjunar í málinu í grein Harðar Arnarsonar forstjóra, sem var birt á vefnum í ágúst 2025.

Heimild: isor.is