Fasteignamat hækkar um 2,1% á landsvísu en lækkar að raunvirði – Mismunandi þróun eftir eignategundum og landshlutum
Heildarmat fasteigna fyrir árið 2027 nemur 17,8 billjónum króna og hækkar um 2,1 prósent á milli ára. Þrátt fyrir þessa nafnvirðishækkun lækka allar tegundir húsnæðis að raunvirði, þar sem hækkunin er minni en almenn verðbólga. Þetta kemur fram í nýju fasteignamati HMS sem stofnunin hefur nú birt.
Mismunandi þróun eftir eignategundum
Fasteignamat íbúðareigna hækkar um 1,2 prósent á milli ára, sem er verulega minna en hækkun almenns verðlags á sama tíma. HMS hefur áður bent á kólnun á fasteignamarkaði sem hefur leitt til þess að fasteignaverð hefur ekki haldið í við verðbólgu.
Atvinnueignir sýna meiri hækkun, eða 4,8 prósent á milli ára, en þó er hún enn minni en almenn verðbólga. Þessi hækkun er nokkuð stöðugri en hjá íbúðareignum undanfarin sex ár. Sérstaklega er vert að nefna iðnaðarhúsnæði, en fasteignamat þess hækkar um 5,5 prósent. HMS er nú að endurskoða matsaðferðir fyrir atvinnueignir í samráði við hagaðila og stefnir á að kynna drög að nýjum aðferðum síðar á árinu.
Sumarhús standa sig einnig betur en íbúðareignir hvað varðar fasteignamat, en það hækkar um 4,7 prósent á milli ára. Líkt og atvinnueignir, eru sumarhús nær því að halda í við verðbólgu en íbúðarhúsnæði. Verðhækkun á sumarhúsum undanfarin ár hefur verið drifin áfram af mikilli eftirspurn miðað við framboð, en færri sumarhús eru til fyrir hvern íbúa en áður.
Landshlutaskipting og sérstaða höfuðborgarsvæðisins
Þegar litið er til breytinga á fasteignamati íbúðareigna eftir landshlutum kemur í ljós að mest hækkun er á Vestfjörðum, eða 4,6 prósent á milli ára. Á höfuðborgarsvæðinu nemur hækkunin 1,0 prósenti, en þar er hún aðallega drifin áfram af sérbýlum. Fasteignamat fjölbýla á höfuðborgarsvæðinu stendur nánast í stað á milli ára.
Grindavík í biðstöðu
Vegna óvissu um framtíðarhorfur og nýtingu eigna í Grindavík hefur ríkisstjórnin ákveðið að leggja fyrir Alþingi frumvarp um að halda fasteignamati í Grindavík óbreyttu á milli ára. Þegar niðurstaða þingsins liggur fyrir mun HMS birta nýtt mat á fasteignum í sveitarfélaginu.
Aðgengi að gögnum
HMS reiknar og birtir fasteignamat árlega um mitt ár. Hægt er að fletta upp fasteignamati einstakra eigna á vef HMS, auk þess sem tölfræði og mælaborð fasteignaskrár veita ítarlegri upplýsingar um þróun fasteignamats og fjölda íbúða og sumarhúsa frá árinu 2005.
Þessi nýju gögn frá HMS varpa ljósi á áframhaldandi kólnun á fasteignamarkaði á Íslandi, þar sem verðhækkanir halda ekki í við verðbólgu. Þróunin er þó mismunandi eftir eignategundum og landshlutum, sem undirstrikar mikilvægi þess að fylgjast vel með sérhverjum þætti markaðarins.
Sjá nánar: visir.is